Robot hàn ngày càng được ứng dụng nhiều trong các nhà máy sản xuất nhằm tự động hóa quá trình gia công và nâng cao tính ổn định của mối hàn. Tùy theo hình dạng sản phẩm, loại liên kết và yêu cầu kỹ thuật, robot có thể được lập trình để thực hiện nhiều kỹ thuật hàn khác nhau, từ những đường hàn thẳng đơn giản đến hàn nhiều lớp, hàn đường tròn hay hàn leo.
Vậy robot có thể thực hiện những kỹ thuật hàn nào? Cùng MEV tìm hiểu 5 dạng hàn phổ biến qua các ví dụ thực tế dưới đây:
1. Các kỹ thuật hàn bằng robot phổ biến hiện nay
Tùy theo kết cấu chi tiết và vị trí liên kết, robot hàn có thể được lập trình quỹ đạo chuyển động và thiết lập thông số phù hợp để thực hiện nhiều dạng hàn khác nhau.
1.1. Kỹ thuật hàn đường thẳng bằng robot
Hàn đường thẳng là kỹ thuật cơ bản, trong đó mỏ hàn di chuyển theo một quỹ đạo tuyến tính dọc theo mép hoặc bề mặt liên kết của phôi.
Kỹ thuật này thường được sử dụng khi gia công các chi tiết dạng tấm, dầm, khung thép hoặc những kết cấu có đường hàn dài. Robot được lập trình để duy trì tốc độ di chuyển, góc mỏ hàn và khoảng cách hàn phù hợp, giúp đường hàn có độ đồng đều cao.
1.2. Kỹ thuật hàn nhiều lớp bằng robot
Đối với các liên kết có chiều dày lớn hoặc yêu cầu điền đầy rãnh hàn, một lượt hàn thường không đủ để tạo ra mối hàn đạt kích thước yêu cầu. Khi đó, kỹ thuật hàn nhiều lớp được sử dụng.
Robot thực hiện nhiều lượt hàn theo trình tự đã lập trình. Mỗi lớp bổ sung thêm kim loại vào vùng liên kết cho đến khi đạt kích thước mối hàn cần thiết. Việc kiểm soát vị trí từng lượt hàn, thông số và trình tự hàn có vai trò quan trọng đối với chất lượng liên kết.
1.3. Kỹ thuật hàn đường tròn bằng robot
Hàn đường tròn là kỹ thuật tạo mối hàn theo quỹ đạo cong khép kín hoặc gần khép kín quanh chi tiết. Dạng hàn này thường gặp ở các chi tiết dạng ống, mặt bích, vòng tròn hoặc bộ phận có tiết diện tròn.
Để thực hiện, robot cần được lập trình quỹ đạo phù hợp. Với những chi tiết cần xoay trong quá trình hàn, có thể kết hợp thêm cơ cấu gá xoay hoặc bàn xoay để phối hợp chuyển động, giúp duy trì điều kiện hàn ổn định.
>> Xem thêm: Robot hàn kết hợp đồ gá
1.4. Kỹ thuật hàn leo (hàn đứng) bằng robot
Hàn leo là kỹ thuật hàn theo phương thẳng đứng, trong đó mỏ hàn di chuyển từ dưới lên trên. Đây là tư thế hàn cần kiểm soát tốt do trọng lực khiến kim loại nóng chảy có xu hướng chảy xuống phía dưới.
Khi thực hiện bằng robot, cần lựa chọn phù hợp dòng điện, điện áp, tốc độ hàn và góc mỏ hàn để kiểm soát bể kim loại nóng chảy, hạn chế hiện tượng chảy xệ và đảm bảo hình dạng mối hàn.
1.5. Kỹ thuật hàn phân đoạn bằng robot
Khác với hàn liên tục trên toàn bộ chiều dài liên kết, hàn phân đoạn tạo ra các đoạn hàn riêng biệt, xen kẽ với những khoảng không hàn.
Robot được lập trình điểm bắt đầu, điểm kết thúc và chiều dài từng đoạn hàn theo yêu cầu thiết kế. Kỹ thuật này có thể được sử dụng trong các kết cấu không yêu cầu đường hàn liên tục, đồng thời giúp kiểm soát lượng nhiệt đưa vào chi tiết và hạn chế biến dạng trong một số trường hợp.
2. Những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng khi hàn bằng robot
Dù robot có khả năng duy trì chuyển động lặp lại với độ chính xác cao, chất lượng mối hàn vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố kỹ thuật:
- Thông số hàn: Dòng điện, điện áp và tốc độ hàn cần được thiết lập phù hợp với vật liệu, chiều dày phôi và dạng liên kết.
- Góc và khoảng cách mỏ hàn: Ảnh hưởng đến khả năng tập trung nhiệt, độ ngấu và hình dạng mối hàn.
- Quỹ đạo chuyển động: Đường đi của robot phải phù hợp với hình dạng và vị trí thực tế của đường hàn.
- Đồ gá và vị trí phôi: Phôi cần được cố định chắc chắn, hạn chế sai lệch so với vị trí đã lập trình.
- Trình tự hàn: Đặc biệt quan trọng với hàn nhiều lớp hoặc các chi tiết có nguy cơ biến dạng do nhiệt.
Do đó, quá trình lập trình cần kết hợp với thử nghiệm và điều chỉnh thông số trên mẫu phôi thực tế trước khi đưa vào sản xuất.
3. Cách lựa chọn kỹ thuật hàn bằng robot phù hợp
Không phải mọi chi tiết đều có thể áp dụng cùng một kỹ thuật hàn. Việc lựa chọn cần căn cứ vào hình dạng sản phẩm, chiều dày vật liệu, loại liên kết và yêu cầu kỹ thuật của mối hàn.
Chẳng hạn, các liên kết dạng tấm có đường hàn dài có thể sử dụng hàn đường thẳng; chi tiết dạng ống hoặc mặt bích phù hợp với hàn đường tròn; liên kết dày có thể cần hàn nhiều lớp. Trong khi đó, hàn leo và hàn phân đoạn được lựa chọn tùy theo tư thế hàn và yêu cầu thiết kế.
Bên cạnh đó, cần xem xét khả năng tiếp cận của mỏ hàn, phạm vi làm việc của robot và phương án gá đặt phôi. Với các chi tiết có hình dạng phức tạp, có thể cần kết hợp thêm đồ gá chuyên dụng hoặc cơ cấu chuyển động phụ trợ.
4. Video thực tế các kỹ thuật hàn bằng robot tại MEV
Để giúp khách hàng hình dung rõ hơn khả năng làm việc của robot trong thực tế, MEV giới thiệu 5 video trình diễn các kỹ thuật hàn trên thiết bị của mình:
Tùy theo sản phẩm, cấu hình thiết bị, phương án gá đặt và thông số hàn thực tế sẽ được lựa chọn để đáp ứng yêu cầu sản xuất.
Kết luận
Robot có thể thực hiện nhiều kỹ thuật hàn khác nhau, từ hàn đường thẳng, đường tròn đến hàn nhiều lớp, hàn leo và hàn phân đoạn. Việc lựa chọn đúng kỹ thuật, kết hợp với lập trình quỹ đạo và thiết lập thông số phù hợp sẽ góp phần nâng cao tính ổn định và chất lượng sản phẩm trong quá trình sản xuất.
MEV cung cấp các giải pháp robot hàn tự động, tư vấn và lựa chọn cấu hình theo nhu cầu gia công thực tế của doanh nghiệp.
Liên hệ MEV để được tư vấn giải pháp robot hàn phù hợp:
- Website: www.maycatmev.com
- Hotline: 0971 340 668
